Türkiye’nin enerji bağımsızlığı yolculuğundaki en somut kazanım olan Gabar Dağı petrol sahası, stratejik bir psikolojik sınırı daha geride bıraktı. TPAO (Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı) saha verilerine göre, Şehit Aybüke Yalçın ve Şehit Esma Çevik sahalarındaki toplam günlük üretim 90 bin varil seviyesini aştı.
Ekim ayında 80 bin varil bandına oturan üretim, açılan yeni kuyuların devreye girmesiyle yıl sonu hedefine planlanandan önce yaklaştı. Bu gelişme, Türkiye’nin günlük petrol tüketiminin %10’undan fazlasının tek bir bölgeden karşılanabilir hale geldiğini tescilledi.
Global Kıyaslama: Gabar Petrolünün Kalitesi
Gabar’dan çıkarılan petrol, sadece miktar olarak değil, kalite (gravite) olarak da dünya standartlarında rekabetçi bir konumda yer alıyor.
Özellik | 🇹🇷 Gabar Petrolü (Şırnak) | 🇬🇧 Brent Petrol (Kuzey Denizi) | 🇸🇦 Arap Hafif (Suudi Arabistan) |
|---|---|---|---|
API Gravitesi | 41 API (Çok Hafif) | 38 API (Hafif) | 33 API (Orta-Hafif) |
Kükürt Oranı | Düşük (<%1) | Düşük (%0.37) | Orta (%1.77) |
Rafineri Verimi | Yüksek | Standart | Standart |
Lojistik Maliyet | Boru Hattı (Yerli) | Deniz Tankeri | Deniz Tankeri |
Otorite Kanıtı
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, sahadaki operasyonel başarıyı ve kuyuların performansını şu sözlerle doğruladı:
“Gabar’da sadece bir keşif yapmadık, burada adeta yeni bir enerji ekosistemi kurduk. Günlük 90 bin varil üretimi geçerek Cumhuriyet tarihinin rekorunu kırdık. Hedefimiz çok net; 100 bin varile ulaşarak Türkiye’nin üretim gücünü kalıcı hale getirmek.”
Ekonomik ve Sektörel Etki
Üretimdeki bu artış, makroekonomik dengelerde doğrudan hissedilen sonuçlar doğurdu:
Enerji Faturasında Hafifleme: Günlük 90 bin varil üretim, bugünkü petrol fiyatlarıyla (Ortalama 75$) hesaplandığında, günlük yaklaşık 6.75 milyon doların ülke içinde kalması anlamına geliyor. Yıllık bazda ise bu rakam 2.4 milyar dolarlık bir ithalat tasarrufu sağlıyor.
Bölgesel Kalkınma: Şırnak ve çevresi, petrol endüstrisinin gerektirdiği lojistik, rafineri yan sanayii ve hizmet sektörü yatırımlarıyla ekonomik bir cazibe merkezine dönüştü.
Teknik Değerlendirme: Kuyu Sayısı ve Otomasyon
Akıllı Kuyu Sistemi: Sahada aktif kuyu sayısı 50’ye yaklaştı. Kullanılan yeni nesil sondaj kuleleri, “yönlü sondaj” teknolojisiyle tek bir lokasyondan geniş bir rezervuar alanına erişim sağladı.
Boru Hattı Entegrasyonu: Çıkarılan petrolün tankerlerle taşınması yerine, BOTAŞ’ın mevcut Irak-Türkiye boru hattına entegre edilmesi için yapılan altyapı çalışmalarında son aşamaya gelindi. Bu, lojistik maliyetini minimuma indirecek kritik bir hamle oldu.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Soru 1: Gabar’da 100 bin varil hedefine ne zaman ulaşılacak? Cevap: Mevcut kuyu açma hızı ve rezervuar basınç değerleri, 2026’nın ilk çeyreğinde günlük 100 bin varil hedefini yakalamanın mümkün olduğunu gösteriyor.
Soru 2: Petrolün kalitesi neden önemli? Cevap: Gabar petrolünün 41 API graviteye sahip olması, “kaliteli ve hafif” petrol olduğu anlamına gelir. Bu petrol, rafineride işlenirken daha az maliyetle daha fazla benzin ve dizel elde edilmesini sağlar.
Soru 3: Bu üretim Türkiye’nin ihtiyacının ne kadarını karşılıyor? Cevap: Türkiye’nin günlük tüketimi yaklaşık 1 milyon varildir. Gabar tek başına ihtiyacın %10’unu karşılıyor. Diğer sahalarla birlikte yerlilik oranı %20 bandına yaklaşıyor.
Gelecek Projeksiyonu: Yeni Rezerv Arayışı
Gabar başarısı, bölgenin jeolojik haritasını yeniden yorumlamayı gerektirdi. TPAO, Cudi ve Kato dağlarında sismik tarama faaliyetlerini yoğunlaştırdı. 2026 yılı, Gabar benzeri yeni bir sahanın keşfi ve mevcut rezervin “Geliştirilmiş Petrol Kurtarımı” (EOR) teknikleriyle verimliliğinin artırıldığı bir dönem olacak.
