Türk savunma sanayii, “Ağ Merkezli Harp” (Network Centric Warfare) konseptinde dünya literatürüne girecek yeni bir başarıya imza attı. Baykar tarafından geliştirilen ve TCG Anadolu gemisinde konuşlu bulunan Bayraktar TB3 SİHA, havada icra ettiği görev sırasında, ASELSAN üretimi ALBATROS-S İnsansız Deniz Araçları (İDA) sürüsünü otonom olarak yönlendirdi.
Ege Denizi açıklarında gerçekleştirilen bu “Müşterek İnsansız Harekat” testi, Türkiye’nin sadece platform (araç) üreten değil, bu platformları birbiriyle konuşturan yazılım mimarisine de hakim olduğunu kanıtladı. Test sırasında TB3, tespit ettiği deniz hedeflerini ALBATROS sürüsüne aktararak “Kamikaze” veya “Engelleme” manevralarını havadan komuta etti.
Global Kıyaslama: İnsansızların Haberleşmesi
Dünyada SİHA ve İDA teknolojisine sahip ülke sayısı azımsanmayacak kadar çok olsa da, bu iki sistemi tek bir “taktik veri bağı” üzerinden savaştırabilen ülke sayısı bir elin parmaklarını geçmiyor.
Özellik | 🇹🇷 Türkiye (TB3 + ALBATROS) | 🇺🇸 ABD (Sea Hunter + MQ-9) | 🇨🇳 Çin (Wanshan + CH-5) |
|---|---|---|---|
Platform Konumu | TCG Anadolu (Gemi Konuşlu) | Kara/Gemi Konuşlu | Kara Konuşlu |
Sürü Yeteneği | Var (Heterojen Sürü) | Var (Homojen) | Geliştiriliyor |
Komuta Tipi | Havadan Denize Otonom | Yer İstasyonundan | Yer İstasyonundan |
Operasyonel Maliyet | Düşük | Yüksek | Orta |
Otorite Kanıtı
Savunma Sanayii Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün, testin başarısını şu stratejik vizyonla değerlendirdi:
“Bugün Mavi Vatan’da robotların birbiriyle konuştuğu, anlaştığı ve ortak karar aldığı bir dönemi başlattık. Bayraktar TB3’ün ‘uçan bir komutan’ gibi denizdeki ALBATROS sürüsünü yönetmesi, asimetrik harpte oyunun kurallarını Türkiye lehine yeniden yazmıştır.”
Bayraktar TB3 ve ALBATROS: Ekonomik ve Sektörel Etki
Bu entegrasyonun savunma ekonomisine ve ihracata çarpan etkisi büyük olacak:
Paket İhracat Modeli: Türkiye, artık sadece SİHA değil, “Deniz Güvenliği Paketi” satabilecek konuma geldi. Bir ada ülkesine TB3 satarken, yanında “bunu denizden koruyacak” ALBATROS İDA’ları da paket olarak sunmak mümkün hale geldi.
Maliyet Etkin Savunma: Milyar dolarlık bir fırkateyni riske atmak yerine, maliyeti çok daha düşük olan İDA sürülerinin önden gönderilmesi, donanmanın caydırıcılığını artırırken mali riskleri düşürüyor.
Teknik Değerlendirme: Nasıl Haberleşiyorlar?
Milli Veri Bağı (KEMENT): İki sistem arasındaki iletişim, TÜBİTAK SAGE ve Meteksan tarafından geliştirilen kriptolu veri bağları üzerinden sağlanıyor. Bu sayede düşman elektronik harp (EH) sistemleri araya girip sinyali bozamıyor.
Görüntü İşleme: TB3’ün üzerindeki ASELFLIR-500 kamerası, hedefi tespit edip lazerle işaretliyor. Koordinat, milisaniyeler içinde denizdeki ALBATROS botuna iletiliyor ve bot o noktaya hücum ediyor.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Soru 1: Bu sistem TCG Anadolu’da aktif mi? Cevap: Evet. TCG Anadolu, hem hava (TB3, KIZILELMA) hem de deniz (ALBATROS, MARLIN) insansız araçlarının ana karargahı (Mothership) olarak tasarlandı.
Soru 2: ALBATROS-S silahlı mı? Cevap: ALBATROS-S, sürü yetenekli bir İDA’dır. Üzerine makinalı tüfek takılabildiği gibi, gerektiğinde “kamikaze” görevi görerek hedef gemiye çarpıp patlatma yeteneğine de sahiptir.
Soru 3: İnsan müdahalesi var mı? Cevap: Sistem “Döngüde İnsan” (Human-in-the-loop) prensibiyle çalışır. Hedef tespiti ve yaklaşma otonomdur, ancak “Vur” emri son aşamada operatör onayına bağlıdır.
Gelecek Projeksiyonu: İnsansız Filo
Bu test, gelecekteki “İnsansız Türk Donanması”nın fragmanıdır. Yakın gelecekte MİLDEN (Milli Denizaltı) projesinin de bu ağa katılmasıyla; havada SİHA, su üstünde İDA ve su altında Otonom Denizaltıların tek bir orkestra gibi savaştığı bir ekosistem göreceğiz.
